Bunnresonanz
An der Himmelsmechanik läit eng Bunnresonanz (oder kuerz Resonanz) vir, wann zwéi oder méi Himmelskierper periodesch zréckkommen a gravitativ Aflëss ënnerleien. Ursaache vu Bunnresonanz sinn Ëmlafzäiten vun de bedeelegten Himmelskierper, deeren Verhältnes zueneen duerch niddreg natierlech Zuele beschriwwe kënne ginn, wéi beispillsweis mat 2:1 oder 3:2.
Inhaltsverzeechnes |
[änneren] Auswiirkunge vu Bunnresonanze
Resonanze kënnen souwuel eng stéierend wéi och eng stabiliséierend Wiirkung op den Himmelskierperbunnen hunn. Dëst ass ofhängeg vun der geometrescher Konstellatioun vun de bedeelegte Himmelskierper. Bunnverännerunge duerch periodesch Stéierunge (kuckt Resonanz), déi ëmmer op derselwechter Bunnpositioun gemaach gëtt, summéieren sech am Fall enger instabiler, stéierender Resonanz oder kompenséieren sech géigesäiteg am Fall vun enger stabiler Resonanz.
[änneren] Stéierend Resonanze
Am Fall vu stéierende Resonanze féieren déi periodesch zréckkommend Stéierunge iwwer laang Zäiträim zu dramateschen Ännerunge vun der Bunnform. Heefegtes Resultat ass d'Uwuessen vun der Exzentrizitéit, bis den Himmelskierper op Kollisiounskurs mat engem aneren Objet ass oder bei engem noe Passage aus dem System erausgeschleidert gëtt.
Beispiller fir stéierend Resonanze sinn déi duerch d'Saturnmounde bedéngte Deelunge vn de Saturnréng an der Kirkwoodlück an der Asteroidenceinture. D'Asteroidenceinture gëllt als déi wahrscheinlechst Gebuertsplaz vun äerdnoen Asteroiden.
[änneren] Stabiliséierend Resonanze
Bei stabiliséierende Resonanze verdeelen sech d'Plaze vun de Bunnstéierunge regelméisseg op der Bunn vum gestéierten Objet, soudatt sech hir Wiirkunge ophiewen.
[änneren] Beispieller fir stabiliséierend Resonanze
- Den Zwergplanéit Pluto an etlech méi kleng Objete an der Kuiperceinture, déi als Plutinos bezeechent ginn, befannen sech an enger 3:2-Resonanz mat Neptun, d. h. während dräi Neptunëmleef ëmronden si d'Sonn zweemol. Weider baussen befannen sech weider resonant Kuiperceintureobjete, déi an 2:1-Resonanz zu der Neptunbunn stinn. Et existéieren och Objete mat anere Resonanze, wéi zum Beispill mat 5:2 an 3:1.
- Eng Sonderform vun der Bunnresonanz mam Verhältnes 1:1 formen d'koorbital Objete. Dat bekannteste Beispill dofir sinn déi sougenannte Trojaner. Si befannen sech an engem Lagrange-Punkt geméiss der Sonn an engem Planéit (meeschtens de Jupiter).
- Eng Grousszuel vu klengen Asteroidegruppe baussescht der Haaptceinture tëschent Mars a Jupiter ginn duerch Resonanze zu der Jupiterbunn stabiliséiert. Dorënner d'Hilda-Grupp bei 3:2 an d'Cybele-Grupp bei 7:4.
- Déi extrasolar Planéite Gliese 876b an Gliese 876c befannen sech an enger 2:1-Resonanz.
[änneren] Weider Type vu Resonanze
[änneren] Säkular Resonanz
Eng säkular Resonanz läit vir, wann d'Beweegung vum Perihel oder déi vum Knuet zwéier oder etlechen Himmelskierper mateneen synchroniséiert ass. D'Prezessiounsfrequenz vu klengere Kierper passt sech an dësem Fall deer vum stéierenden masseräiche Kierper un.
[änneren] Kozai-Mechanismus
Beim Kozai-Mechanismus handelt et sech ëm eng periodesch a synchron Ännerung vun Exzentrizitéit a Bunnschréiegt vun engem Himmelskierper wéinst Resonanzeffeten.
[änneren] Laplace-Resonanz
Bei enger Laplace-Resonanz stinn d'Ëmlafzäiten vun dräi oder méi Himmelskierper an engem niddregen ganzzuelege Verhältnes zueneen. Dat zur Zäit eenzegt bekannte System ass dat vun de bannenzegen dräi Galiléiesch Mounde vum Jupiter Io, Europa a Ganymed. Hir Ëmlaffrequenze stinn an enger Resonanz vu 4:2:1 – véier Io-Ëmleef op zwéi Europa-Ëmleef an engem Ganymed-Ëmlaf.
