Leefer (Schach)

Vu Wikipedia
Wiesselen op: Navigatioun, sichen
Chess piece - White bishop.JPG Chess piece - Black bishop.JPG
Schachfiguren
Chess king icon.png Kinnek
Chess queen icon.png Damm
Chess rook icon.png Tuerm
Chess bishop icon.png Leefer
Chess knight icon.png Sprénger
Chess pawn icon.png Bauer

De Leefer (Unicode: ♗ ♝) ass eng Figur beim Schachspill. Zesumme mam Sprénger gehéiert en zu de Liichtfiguren an zu den Offizéier. Leefer kënnen hir Feldfaarf net wiesselen. Jee no der Faarf vum Feld, um e Leefer steet, schwätzt ee vun engem wäissfeldregen bzw. engem schwaarzfeldrege Leefer.

Am Ufank vun enger Partie stinn zwéi wäiss an zwéi schwaarz Leefer um Briet. Jiddwer Partei huet ee Leefer op wäisse Felder an een op schwaarzen. De wäissen Dammeleefer steet am Ufank vum Spill um Feld c1, de schwaarzen op c8. De wäisse Kinneksleefer steet am Ufank vum Spill um Feld f1, de schwaarzen op f8.

Zuchméiglechkeeten a Wäert[änneren | Quelltext änneren]

Solid white.svg a b c d e f g h Solid white.svg
8 a8 b8 c8 d8 e8 f8 g8 h8 8
7 a7 b7 c7 d7 e7 f7 g7 h7 7
6 a6 b6 c6 d6 e6 f6 g6 h6 6
5 a5 b5 c5 d5 e5 f5 g5 h5 5
4 a4 b4 c4 d4 e4 f4 g4 h4 4
3 a3 b3 c3 d3 e3 f3 g3 h3 3
2 a2 b2 c2 d2 e2 f2 g2 h2 2
1 a1 b1 c1 d1 e1 f1 g1 h1 1
a b c d e f g h
E Leefer kann diagonal sou wäit zéie wéi e wëll.


Leefer zéien diagonal sou wäit iwwer d'Briet wéi e wëll, woubäi se net iwwer aner Figuren ewechzéien däerfen. Ageschränkt gëtt de Leefer doduerch, datt e sech nëmmen op de Felder vun enger Faarf bewege kann.

De Wäert vun engem Leefer entsprécht mat dräi Bauereneenheeten ongeféier deem vun engem Sprénger. E Leefer steet wierkungsvoll, wann e vill Zuchméiglechkeeten huet. An oppene Stellungen ass de Leefer dem Päerd wéinst der méi grousser Reechwäit meeschtens iwwerleeën. Staark ass e Leeferpuer, dat an der Regel engem Spréngerpuer oder engem Leefer an engem Sprénger iwwerleeën ass. Leefer si laangschrëtteg Figuren, déi an engem Zuch vun enger Brietsäit op déi aner lafe kënnen, wann all Felder, déi dotëscht leien, fräi sinn.

Geschicht[änneren | Quelltext änneren]

Am Schach vun den Inder, de Perser an den Araber gouf et de Leefer a senger haiteger Form nach net: A senger Plaz gouf et d'Figur vum Alfil oder Fil (persesch Bezeechnung fir Elefant). Op Latäin huet den Alfil meeschtens alphinus geheescht. Am Russesche gëtt de Leefer nach haut als слон (slon) - Elefant bezeechent.

Den Alfil ass diagonal op d'iwwernächst Feld gesprongen, seng Reechwäit war domat beschränkt. Dës Zuchweis weist eng Parallel zu der Zuchweis vum Sprénger op. Duergestallt gouf d'Figur duerch zwéin no uewe weisend symboliséiert Stousszänn vun engem Elefant. Mat der Aféierung vum Spill an Europa gouf dat dann ëmgedeit: D'Fransousen hunn et als Narrekap interpretéiert (déi franséisch Bezeechnung „fou“, den Narr, fir de Leefer ass eng Entstellung vu Fil). A Groussbritannien a verschiddenen anere Gebidder an Europa gouf doraus fréizäiteg d'Form vun enger Mitra (kuckt d'Lewis-Schachfiguren). Déi englesch Bezeechnung vum Leefer ass „bishop“.

En anere Virgänger war de Kuréier (vum laténgesche currere = lafen), eng neiaarteg Spillfigur, déi fir d'éischt Kéier no der laangschrëtteger Zuchweis vum Leefer gezunn ass. An dem zanter ongeféier 1210 ernimmte Kurréierschach hate béid Säiten nieft den Alfil-Figure jeeweils zwéi Kuréieren. Bei der Ëmwandlung vum Alfil an de Leefer am Laf vun der Spillreform zum Schluss vum 15. Joerhonnert hat de Kuréier wahrscheinlech als Uregung gedéngt. Datt déi lëtzebuergesch Bezeechnung „Leefer“ op de Kuréier zréckgeet, läit jiddefalls no. Donieft gouf anscheinend och an anere mëttelalterleche Schachvarianten (noweislech beim Grande Acedrex) mat enger Figur, déi dem Leefer entsprécht, experimentéiert.

De Leefer an deenen dräi Spillphasen[änneren | Quelltext änneren]

An der Erëffnung[änneren | Quelltext änneren]

An der Ufanksphas vun enger Partie, der Erëffnung, ass ee bestrebt, d'Leefere méiglechst séier z'entwéckelen, d. h. se an eng strategesch gënschteg Positioun ze bréngen. Eng Alternativ zur Positionéierung vun de Leefer an der Géigend vum Zentrum ass d'Fianchettéieren, d. h. d'Opstelle vun de Leeferen un de Flanken, wat engersäits eng defensiv Variant duerstellt, mä anerersäits och laangfristeg op d'Kontroll vum Zentrum ausgeriicht ass.

Am Mëttelspill[änneren | Quelltext änneren]

No der Erëffnungsphas, am Mëttelspill, kënnen ongläichfaarweg Leeferen am Ugrëff op de géigneresche Kinnek zesumme mat der Damm an/oder dem Tuerm vun Avantage sinn, well den Ugräifer praktesch eng Figur am Virdeel ass (wann de Leefer schwaach Felder oder Baueren ugräift, kann de géigneresche Leefer se net verdeedegen). Eng exzellent Positioun stelle fir d'Leeferen d'Felder viru réckstännege Baueren duer; hei kënne se nëmme schwéier ugegraff ginn a se leeschten e gudde Bäitrag fir eegen Ugrëffsbeméiungen.

Am Endspill[änneren | Quelltext änneren]

D'Mattsetze mat zwéi Leeferen a Kinnek géint Kinnek ass onproblematesch, während ee mat nëmmen engem Leefer och theoretesch, bei schlechtestem géigneresche Spill, onméiglech matt setze kann. Endspiller mat ongläichfaarwege Leeferen bidden dacks bei liichtem Materialnodeel (zum Beispill e Bauer) Chancen op e Remis.

Verschiddenes[änneren | Quelltext änneren]

  • Leefer, déi duerch eege Baueren an hirer Bewegungsfäegkeet ageschränkt sinn - andeems dës Baueren op Felder vun derselwechter Faarf wéi de Leefer stinn - nennt ee schlechte Leefer.
  • Vun ongläichfaarwege Leefere schwätzt een, wa wäiss nëmmen e schwaarzfeldregen a schwaarz nëmmen e wäissfeldrege Leefer besëtzt, oder ëmgedréint.
  • Am Endspill Kinnek, Leefer a Randbauer géint Kinnek schwätzt ee vum falsche Leefer, wann dësen net d'Ëmwandlungsfeld vum Bauer iwwerdecke kann.

Kuckt och[änneren | Quelltext änneren]

Um Spaweck[änneren | Quelltext änneren]

Commons: Leefer – Biller, Videoen oder Audiodateien